Bảo dưỡng máy kéo trước mùa vụ: 7 việc không được bỏ qua

Máy kéo thường nằm nghỉ nhiều tháng giữa hai vụ. Đến lúc cần dùng, bà con nổ máy thì khó nổ, chạy được vài giờ lại báo lỗi, hoặc tệ hơn là hỏng giữa lúc đồng ruộng đang chờ làm đất. Phần lớn những sự cố này không đến từ máy kém mà từ việc bỏ qua bảo dưỡng trước mùa vụ. Dành một ngày kiểm tra kỹ trước vụ thường rẻ hơn rất nhiều so với một lần sửa chữa khẩn cấp. Dưới đây là bảy việc bà con không nên bỏ qua.

Việc 1: Thay dầu động cơ và lọc dầu

Dầu động cơ làm nhiệm vụ bôi trơn, làm mát và cuốn đi cặn bẩn bên trong. Khi để lâu hoặc chạy đủ số giờ, dầu xuống cấp, đặc quánh hoặc loãng đi, không còn bảo vệ tốt các chi tiết. Hãy thay dầu theo số giờ khuyến cáo của nhà sản xuất, hoặc thay trước mùa vụ nếu dầu đã để nguyên qua một mùa mưa dài. Đừng quên thay lọc dầu cùng lúc, vì lọc cũ giữ lại cặn bẩn nhưng không còn lọc tốt.

Chọn đúng cấp độ nhớt và loại dầu ghi trong sách hướng dẫn. Dùng dầu sai chủng loại có thể làm tăng mài mòn và hao dầu. Sau khi thay, chạy không tải vài phút rồi kiểm tra lại mức dầu trên que thăm và xem có rò rỉ ở gioăng, đáy các te hay không.

Việc 2: Kiểm tra hệ thống nhiên liệu

Nhiên liệu để lâu dễ lẫn nước và cặn, nhất là khi bồn chứa không đầy. Nước lẫn trong dầu diesel gây rỉ sét, làm kẹt kim phun và khiến máy khó nổ, chạy giật. Trước vụ, bà con nên xả cặn và nước đọng ở đáy bình và bầu lọc tách nước, thay lọc nhiên liệu, kiểm tra các đường ống có nứt, phồng hay rò rỉ hay không.

Nếu máy đã nằm lâu, nên bơm tay để xả không khí trong đường ống nhiên liệu trước khi nổ. Dầu cũ để quá lâu trong bình nên bỏ đi và thay dầu mới. Tốn thêm chút tiền dầu còn hơn phải tháo kim phun hay bơm cao áp.

Việc 3: Chăm sóc hệ thống làm mát và lọc gió

Máy kéo làm việc nặng trong bụi và nắng, hệ thống làm mát phải hoạt động tốt để tránh quá nhiệt. Hãy kiểm tra mức nước làm mát, tình trạng két nước có bị tắc bởi bụi, rơm rạ hay không, dây curoa quạt có chùng, nứt hay không. Nước làm mát cũ nên được thay đúng định kỳ, dùng loại phù hợp với khuyến cáo của hãng thay vì chỉ đổ nước lã.

Lọc gió cũng quan trọng không kém. Ở môi trường bụi, lọc gió bẩn nhanh chóng khiến máy thiếu khí, hao dầu và nhả khói đen. Bà con nên thổi sạch hoặc thay lõi lọc gió trước vụ, và kiểm tra nếu vỏ lọc nứt hoặc gioăng hở thì bụi lọt thẳng vào buồng đốt, gây mòn xi lanh rất nhanh.

Việc 4: Kiểm tra ắc quy, hệ thống điện và đèn

Ắc quy để lâu dễ bị cạn. Sạc lại ắc quy trước vụ, vệ sinh cọc bình bị sunfat hóa, siết chặt đầu cực. Nếu ắc quy đã yếu, đề khó và điện áp tụt nhanh, nên thay sớm thay vì chờ đến lúc nổ không được ngay giữa ruộng.

Đồng thời, kiểm tra dây điện có bị chuột cắn, nứt vỏ hoặc oxi hóa đầu nối. Thử đèn pha, đèn xi nhan, còi và đồng hồ báo. Khi cần chạy đường hay làm việc buổi tối, đèn hỏng không chỉ bất tiện mà còn nguy hiểm.

Việc 5: Kiểm tra hệ thống thủy lực và dầu hộp số

Hệ thống thủy lực nâng hạ nông cụ và đôi khi hỗ trợ lái. Bà con nên kiểm tra mức dầu thủy lực, quan sát các ống dẫn và đầu nối có rò rỉ, phồng rộp không. Dầu thủy lực lẫn nước thường có màu trắng đục như sữa, đó là dấu hiệu cần thay ngay. Thay lọc thủy lực theo định kỳ.

Với dầu hộp số và cầu sau, kiểm tra mức dầu, màu và mùi. Dầu có mùi khét hoặc lẫn mạt kim loại cho thấy hộp số đang có vấn đề, nên mang đến thợ có chuyên môn để kiểm tra thay vì tiếp tục chạy.

Bảng dưới đây tóm tắt các hạng mục kiểm tra định kỳ để bà con tham khảo, số giờ cụ thể cần theo sách hướng dẫn của từng dòng máy.

Việc 6: Tra mỡ, kiểm tra lốp, phanh và các khớp nối

Máy kéo có rất nhiều điểm cần tra mỡ như khớp lái, trục bánh trước, thanh nâng, trục các đăng. Mỡ khô sẽ gây mòn nhanh và phát tiếng kêu. Dùng súng bơm mỡ bơm vào từng đầu mỡ theo sơ đồ trong sách hướng dẫn, lau sạch mỡ thừa để bụi không bám.

Lốp cần được bơm đúng áp suất, kiểm tra nứt hông, mòn lệch và các vết cắt. Lốp sau chạy trên ruộng có thể bơm thấp hơn chạy đường nhưng cần theo khuyến cáo. Kiểm tra hành trình bàn đạp phanh, bàn đạp ly hợp, độ rơ vô lăng. Siết lại các bu lông bánh xe, bu lông chân giá nông cụ và các mối nối chịu rung.

Việc 7: Kiểm tra trục trích công suất, nông cụ và các thiết bị an toàn

Trục trích công suất truyền lực cho nhiều nông cụ nhưng cũng là bộ phận nguy hiểm nhất nếu thiếu che chắn. Hãy kiểm tra nắp che trục, ống bảo vệ trục các đăng còn nguyên vẹn, ly hợp trục hoạt động tốt. Không bao giờ tháo bỏ nắp che vì thấy vướng.

Nông cụ như cày, phay, bừa cũng cần được bảo dưỡng: kiểm tra lưỡi mòn, bu lông lỏng, hộp số của máy phay, dây xích. Thay các chi tiết hao mòn trước mùa để không phải dừng giữa vụ. Kiểm tra khung ROPS (khung chống lật) và dây an toàn nếu có, tuyệt đối không bỏ khung này vì nó có thể cứu mạng trong trường hợp máy lật.

Chạy thử và ghi chép sau khi bảo dưỡng

Sau khi hoàn tất các hạng mục, nổ máy chạy không tải, quan sát áp suất dầu, nhiệt độ, tiếng máy, khói xả và xem có chỗ nào rò rỉ hay không. Sau đó chạy thử có tải nhẹ trên một đoạn ngắn, thử nâng hạ thủy lực, phanh, ly hợp. Nếu có tiếng động lạ, rung bất thường hay đèn cảnh báo sáng, hãy dừng và tìm nguyên nhân thay vì cố chạy tiếp.

Ghi chép lại ngày bảo dưỡng, số giờ máy, loại dầu và phụ tùng đã thay vào một cuốn sổ riêng. Thói quen nhỏ này giúp bà con nhớ lần thay tiếp theo, và khi bán lại máy, sổ ghi chép rõ ràng cũng là một điểm cộng đáng kể về giá trị.

Lời kết

Bảo dưỡng trước mùa vụ là cách rẻ nhất để giữ máy kéo bền và tránh gián đoạn đúng lúc quan trọng. Nếu bà con cần kiểm tra, thay phụ tùng hoặc muốn kỹ thuật viên hướng dẫn quy trình bảo dưỡng cho từng dòng máy, hãy liên hệ AIVA Agri qua hotline hoặc Zalo 0703 270 450. Chúng tôi có phụ tùng chính hãng, kỹ thuật viên hỗ trợ tại các tỉnh có trạm bảo hành và đào tạo vận hành an toàn miễn phí khi bàn giao máy.